Symbol zapaści złapie drugi oddech? Za rok ruszy tu wielka inwestycja
Kętrzyn przez lata był symbolem gospodarczej zapaści jako jedno z tych polskich miast, które najmocniej odczuły skutki transformacji. Teraz ma dostać nowy impuls: Orlen buduje tam zakład za 850 mln zł. W mieście liczą na zmianę.
W Kętrzynie na Mazurach powstaje warta 850 mln zł inwestycja Orlenu. Projekt obejmuje budowę zakładu produkującego biopaliwa z rzepaku, co ma przyczynić się do dywersyfikacji źródeł energii i wykorzystania odpadów posmażalniczych. Zatrudnienie ma tam znaleźć ponad 100 osób. W 2020 r. polski gigant kupił pod inwestycję starą cukrownię. Trzy lata później budowę tłoczni zapowiedział ówczesny prezes Orlenu Daniel Obajtek.
"Gotowe są już konstrukcje większości obiektów, posadowiono zbiorniki na olej i trwa montaż silosów magazynowych na rzepak. Równolegle prowadzone są prace związane z instalacjami technologicznymi wewnątrz części obiektów" - czytamy w informacji przekazanej WP Finanse przez biuro prasowe Orlenu.
Zdun o kosztach. Mowa nawet o 50–60 tys. zł
Miasto zapaści na Mazurach
W Kętrzynie i powiecie kętrzyńskim bezrobocie jest wyraźnie wyższe niż średnia dla całego województwa warmińsko-mazurskiego. Według danych z 2024 r. stopa bezrobocia dla miasta Kętrzyn wynosiła 16 proc.
W powiecie kętrzyńskim stopa bezrobocia rejestrowanego wynosiła 17,6 proc. na koniec stycznia 2026 roku, podczas gdy w całym województwie warmińsko-mazurskim było to 9,9 proc. Kętrzyn znalazł się też wśród miast opisanych przez Marka Szymaniaka w reportażu "Zapaść", poświęconym polskim upadłym miastom.
Po transformacji ustrojowej Kętrzyn stracił ważne filary zatrudnienia. Dawny producent popularnych grzejników elektrycznych, Polam-Farel, zakończył działalność jako przedsiębiorstwo państwowe w 1995 r. i trafił do prywatyzacji. Później upadła też odzieżowa Warmia. Region mocno odczuł także likwidację PGR-ów.
Jak pisał w swojej książce Szymaniak, w momencie wejścia Polski do Unii Europejskiej bezrobocie w liczącym wówczas około 27 tys. mieszkańców Kętrzynie sięgało 35 proc., podczas gdy średnia krajowa wynosiła 19 proc. Problem nie zniknął szybko - także dziesięć lat później, gdy w całej Polsce stopa bezrobocia spadła do 11,4 proc., w Kętrzynie nadal przekraczała 30 proc.
Na koniec lutego 2026 r. w powiecie kętrzyńskim zarejestrowanych było 3005 bezrobotnych, w tym 1362 kobiety. W samym lutym do rejestru trafiło 217 osób, z czego 106 stanowiły kobiety. W tym czasie pracę podjęły 103 osoby pozostające bez zatrudnienia.
Największy pracodawca to samorząd
Obecnie, jak słyszymy od dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy Grzegorza Waldemara Prokopa, największym pracodawcą w Kętrzynie i okolicach jest samorząd. Wśród prywatnych pracodawców wymienia się m.in. zakład działający po dawnym Philipsie i Farelu, firmę wywodzącą się z Warmii oraz przedsiębiorstwa z branży meblowej.
- Poza tym mamy sporo drobnych przedsiębiorców, w tym jednoosobowych działalności. Wśród młodych ludzi widać duże zainteresowanie zakładaniem własnych firm i korzystaniem z naszych dotacji - mówi WP Finanse dyrektor PUP w Kętrzynie.
Sytuacja na rynku pracy wygląda znacznie gorzej niż w okolicznych powiatach. Słyszymy, że winne poniekąd jest położenie, bo Kętrzyn leży stosunkowo blisko granicy z Obwodem Królewieckim, ale kłopoty miasta są znacznie starsze niż napięta obecnie sytuacja geopolityczna. Jak pisaliśmy, źródła zapaści sięgają lat 90.
Zapytaliśmy Orlen, czy oferta skierowana jest głównie do mieszkańców Kętrzyna i okolic, czy też firma będzie ściągała na Mazury innych, wykwalifikowanych pracowników.
Trwa również rekrutacja na stanowiska specjalistyczne, która cieszy się dużym zainteresowaniem mieszkańców regionu. ORLEN Południe planuje zatrudnić w zakładzie ponad 100 osób, a dodatkowe miejsca pracy powstaną także w innych spółkach Grupy obsługujących inwestycję. Część stanowisk wymaga doświadczenia, m.in. w obszarze utrzymania ruchu, ale przewidziano także rekrutacje na stanowiska niewymagające wcześniejszej pracy w branży. Dla nowo przyjętych osób spółka przygotuje szkolenia oraz programy doskonalenia zawodowego – informuje WP Finanse Orlen.
Na zakład Orlenu bardzo liczą samorządowcy, którzy chcieliby odwrócenia negatywnego trendu po transformacji w tym mieście.
Dla nas jest to kluczowa inwestycja. Od wielu lat takiej w województwie nie było. To będą dobre miejsca pracy dla przeszkolonej kadry, a Orlen na pewno nie pozwoli sobie na dużą rotację. Dla nas to bardzo ważne, bo w latach 90. wiele firm zostało zlikwidowanych - mówił jesienią dziennikarzom "Wyborczej Olsztyn" burmistrz Kętrzyna, Karol Lizurej.
Od dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy słyszymy, że oprócz nowych miejsc pracy urzędnicy liczą na to, że na tłoczni oleju skorzystają też okoliczni rolnicy, którzy i tak chętnie sieją rzepak, ale docelowo może znajdzie się miejsce zbytu dla większej liczby plonów z regionu.
Docelowo tłocznia będzie przerabiać 500 tys. ton rzepaku rocznie i produkować 200 tys. ton oleju wykorzystywanego do wytwarzania niskoemisyjnych biopaliw. Koszt inwestycji to ok. 850 mln zł. Zakończenie prac budowlanych oraz rozruch technologiczny planowane są na 2027 rok – informuje nas Orlen.
Michał Krawiel, dziennikarz WP Finanse i money.pl
