Dodatkowy podatek od aportów

Brzmi niewiarygodnie, ale tak wynika z interpretacji izb skarbowych w Warszawie i Bydgoszczy. Firmom łatwiej jest się przekształcać na Śląsku. Katowicka Izba Skarbowa nie każe im naliczać dodatkowego przychodu.
Wszystko się zaczęło od zmiany ustawy o VAT, która nakazała opodatkować aporty (oprócz zbycia przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części). Tak więc podatnik wnoszący swój majątek do spółki musi wystawić fakturę, wykazać na niej wartość aportu i VAT należny. Czy ten VAT będzie przychodem? Wydaje się, że nie. Tak wynika z art. 12 ust. 4 pkt 9 ustawy o CIT, który mówi, że VAT należnego nie zaliczamy do przychodów (w wypadku aportów wnoszonych przez podatników PIT podobną zasadę znajdziemy w art. 155 ustawy o VAT).

Okazuje się jednak, że fiskus ma inne zdanie. Najpierw Ministerstwo Finansów w odpowiedzi na pytanie „Rz” stwierdziło, że VAT należny wykazany w wypadku wkładu niepieniężnego może być opodatkowany CIT. Przepisy jednoznacznie określają bowiem, że przychodem jest wartość nominalna objętych udziałów bez względu na to, w jakiej wysokości (wartości) został wniesiony aport. Do celów ustalenia wysokości przychodu nie mają znaczenia także inne obciążenia będące konsekwencją przekazania wkładu niepieniężnego, np. podatek od towarów i usług. Tak więc nie będzie miał tu zastosowania przepis wyłączający z przychodów podatkowych należny VAT.

Pogląd ministerstwa przyjął się też w terenie. Przekonał się o tym wspólnik, który zamierza wnieść nieruchomość do spółki komandytowo-akcyjnej. Czynność ta jest obciążona VAT. Wspólnik musi wystawić fakturę i odprowadzić podatek należny. Jego równowartość otrzyma w środkach pieniężnych od spółki. Twierdzi, że kwota ta nie jest opodatkowana, bo VAT nie może być obciążony PIT. Nie wolno przecież nakładać podatku na inny podatek.

Jednak wolno – wynika z interpretacji Izby Skarbowej w Warszawie (nr IPPB1/415-559/10-2/JB). Argumentuje ona, że pieniądze przekazane wspólnikowi przez spółkę nie mają charakteru podatku. Jest to tylko „równowartość podatku”. Dlatego muszą być doliczone do przychodów podatnika wnoszącego aport. Tak samo będzie w innym wariancie rozliczenia – gdy wspólnik obejmie akcje o wartości odpowiadającej wartości brutto wkładu. Część odpowiadająca podatkowi VAT stanowi przychód wnoszącego wkład.

Podatku od podatku chce też Izba Skarbowa w Bydgoszczy (interpretacja nr ITPB3/423-667f/09/AW). Podkreśla, że art. 12 ust. 4 pkt 9 ustawy o CIT nie ma zastosowania, ponieważ wyłącza z przychodów VAT należny. Nie są nim otrzymane środki pieniężne w wysokości równowartości VAT należnego.

Ale nie wszystkie organy podatkowe podzielają taką odkrywczą tezę. Katowicka Izba Skarbowa (interpretacja nr IBPBI/2/423-956/10) potwierdziła bowiem, że otrzymanie środków pieniężnych z tytułu VAT należnego w związku z aportem będzie neutralne podatkowo. ∑

VAT powinien być dla przedsiębiorcy neutralny podatkowo. Tymczasem izby skarbowe warszawska i bydgoska nie przejmują się ani tą zasadą, ani przepisami wyraźnie wyłączającymi go z przychodów. To utrudnia życie podatnikom, którzy chcą tylko najzwyczajniej w świecie wnieść aktywa do własnej spółki. Urzędy szukają podatku w miejscu, gdzie nigdy nie powinno go być. Twierdzenie, że wnoszący wkład ma dodatkowy przychód z tytułu otrzymania zapłaty VAT od spółki, powoduje, iż musi najpierw odprowadzić VAT, a potem zapłacić od niego PIT lub CIT. Innymi słowy, płaci podatek od podatku. Brakuje jeszcze, aby na koniec od wszystkiego odprowadzić ZUS.

Przemysław Wojtasik