gospodarka (strona 51 z 290)

Inflacja rozpędza się od wielu miesięcy, w marcu wynosiła 11 proc., a w kwietniu sięgnęła już 12,3 proc. Doskonale dostrzegają to mieszkańcy naszego kraju. 99 proc. dorosłych Polaków widzi wzrost cen, w tym 88 proc. ogółu badanych uważa, że w ciągu ostatniego roku wzrosły one w sposób zdecydowany - wynika z poniedziałkowej publikacji CBOS.

Inflacja w marcu sięgnęła już 11 proc., a to jeszcze nie koniec. Bank Gospodarstwa Krajowego prognozuje, że drożyzna w kolejnych miesiącach przyspieszy i swój szczyt osiągnie dopiero latem. Jesienią będziemy mogli trochę odetchnąć, bo inflacja ma spowolnić. Na koniec roku być może zobaczymy już "tylko" jednocyfrowe wzrosty cen.

Gospodarka jest nieodłącznym elementem państwa. Bez niej nie można funkcjonować w trakcie wojny i myśleć o odbudowie kraju po jej zakończeniu. Jacek Piechota, prezes Polsko-Ukraińskiej Izby Gospodarczej, podkreśla, że Ukraina myśli już o odbudowie. – Rząd powołał już pięć grup merytorycznych, które pracują nad zasadami de facto budowy nowego państwa. Co ważne, w tym przygotowywanym programie Ukraina stawia zdecydowanie na nowe technologie. Można wręcz powiedzieć, że cywilizacyjnie może przeskoczyć wiele krajów, jeżeli ten proces skutecznie będzie prowadzony – nie ma wątpliwości gość programu "Money. To się liczy". Odbudowa państwa ma opierać się na trzech fundamentach: nowoczesnych technologiach, całkowite embargo na współpracę energetyczną z Rosją oraz digitalizacja gospodarki. – Ukraińcy już wcześniej w obszarze digitalizacji i dostępu do cyfrowych usług w wielu obszarach nas wyprzedzali. A dzisiaj stawiają zdecydowanie na cyfrową gospodarkę i myślę, że przy tej determinacji i konsekwencji w działaniu, ten proces może im się udać – prognozuje nasz rozmówca.

Ile zostało z gospodarki Ukrainy po niemal dwóch miesiącach wojny? W programie "Money. To się liczy" zapytaliśmy o to Jacka Piechotę, prezesa Polsko-Ukraińskiej Izby Gospodarczej. – Według szacunków Banku Światowego nawet 45 proc. gospodarki Ukrainy może zostać zniszczone. Rząd wycenia straty na około bilion dolarów. To jest pięciokrotne jednoroczne PKB Ukrainy – wyliczał nasz rozmówca. Działania wojenne dotknęły dziesięć obwodów kraju, odpowiadających za połowę PKB. A, jak zwraca uwagę ekspert, ostrzeliwane są też miasta nieznajdujące się na terenach objętych wojną. – Ta sytuacja powoduje, że – według ukraińskich informacji – zniszczono praktycznie 30 proc. powierzchni biurowych przedsiębiorstw, a więc te straty są rzeczywiście bardzo głębokie – ocenia Jacek Piechota.

- Polska w najbliższych trzech latach będzie musiała pozyskać z rynku obligacji brutto biliona złotych finansowania – podkreśla w programie "Money. To się liczy" Kamil Sobolewski, główny ekonomista Pracodawców RP. - To jest realna skala potrzeb budżetu państwa, PFR i BGK, a w którą nie wliczamy również kosztownych inicjatyw, jak inwestycje w lądowe elektrownie wiatrowe, farm solarnych, wiatraków na morzu, czy być może elektrowni jądrowej. To są inwestycje, które w związku z wojną, będą musiał być przemyślane i przynajmniej w jakiejś części wdrożone – zaznacza ekspert.

Inflacja w marcu wyniosła aż 11 procent - wynika z piątkowych, ostatecznych danych GUS, dotyczących wzrostów cen. Marek Belka, były premier, a także były prezes NBP, ocenia, że w tym roku prawdopodobnie nie zejdziemy poniżej 10 proc. A w kolejnych miesiącach drożyzna może być jeszcze większa. Przestrzega też przed efektem rządowych tarcz antyinflacyjnych.

– Grozi nam niewątpliwie stagflacja, czyli wysoka inflacja i niski wzrost gospodarczy. Jeszcze kilka takich straszliwych obrazów jak w Buczy, a one się na pewno pojawią, to rządy, pod naciskiem społecznym, mogą całkowicie zrezygnować z importu surowców energetycznych z Rosji. Jeżeli tak będzie, to Niemcy natychmiast stracą 3 proc. PKB, czyli jakieś 120 mld euro. Reszta Europy pomnoży to razy dwa albo trzy i mamy piękną katastrofę – powiedział w programie "Money. To się Liczy" Piotr Kuczyński, analityk Xelion. – Odchodzić trzeba, bo to jest potężna broń i szantaż na Europę. Ale trzeba to robić rozsądnie. Odejście gwałtowne doprowadzi do recesji, zaburzeń społeczeństwa, nawet do rozruchów – dodał.

Rosja prowadziła swoją politykę energetyczną tak, żeby wywołać w Europie kryzys energetyczny. Transporty gazu były sukcesywnie zmniejszane, a niemieckie magazyny należące do spółki-córki Gazpromu, przejęte niedawno przez niemiecki rząd, okazały się puste. - Inflacja Putina jest związana z tym, co wydarzyło się już w zeszłym roku. Decyzja Rosji o tym, żeby zmniejszyć dostawy gazu do Europy Zachodniej, podnosząc ceny tuż przed sezonem grzewczym. Rosja przygotowywała się do konfliktu zbrojnego przez konflikt energetyczny i ekonomiczny - powiedział w programie "Money. To się Liczy" Piotr Arak, dyrektor PIE.

Ministerstwo rodziny chce zmian w Polskim Ładzie. Proponuje dodatkową ulgę dla rodziców z dwójką i więcej dzieci. Pomoc ma objąć również samodzielnych rodziców. Nowa ulga miałaby być wprowadzona w miejsce wprowadzonej właśnie ulgi dla rodzin 4+.

Wojna w Ukrainie, szybujące koszty energii oraz ceny paliw wpłynęły na ceny tegorocznych nowalijek. Za młode warzywa trzeba dziś płacić o 40 proc. więcej niż przed rokiem. Skok cen jest większy niż sięgający rekordu poziom inflacji.

Rubel wraca do poziomów sprzed wojny. Jak mówił w radiowej "Jedynce" prezes PiS Jarosław Kaczyński, rynki „przyzwyczaiły się” do wojny. - Wielu wieszczyło bankructwo Rosji. Ale Rosja ma na tyle dużo rezerw, żeby obsługiwać dług zagraniczny na bieżąco. Kilka tygodni temu Rosja zapłaciła ponad 100 mln dolarów. Przy rezerwach sięgających kilku miliardów to nie jest dużo – powiedział w programie "Newsroom" WP prof. Marek Belka, były prezes NBP.

Według badania przeprowadzonego przez CRIF po wejściu w życie tzw. ustawy antylichwiarskiej 185 tys. Polaków zostanie pozbawionych dostępu do kredytów i pożyczek. Ci, którzy dostaną pieniądze, będą musieli liczyć się z mniejszymi kwotami i krótszymi okresami spłaty zaciągniętych zobowiązań. Zdaniem przedstawicieli branży, tysiące osób będą szukać finansowania poza legalnym rynkiem.

565 miliardów dolarów - tyle straciła ukraińska gospodarka z powodu rosyjskiej agresji. Wyliczenia te podała w poniedziałek minister gospodarki Ukrainy Julia Swyrydenko. To już niemal tyle, co produkt krajowy brutto Polski. W Ukrainie miliardowe straty dotykają infrastruktury, gospodarki, budżetu, firm i majątku ludzi.

- Rosja i Ukraina razem dostarczają ¼ nadwyżek pszenicy, którą się handluje na giełdach światowych. Rosja jest największym producentem komponentów do nawozów sztucznych. Ceny nawozów w ciągu ostatniego roku wzrosły już 3, albo i nawet 4-krotnie. Z jednej strony część rolników część wyższej ceny nawozów wlicza w cenę produktu, z drugiej strony niektórzy w ogóle rezygnują z używania nawozów, przez co plony będą niższe. Obawiam się więc ogromnych wzrostów cen żywności. Czy tarcza antyputinowska jest w stanie cokolwiek na to poradzić? Nie. Trzeba się wziąć do roboty, uporządkować finanse publiczne, a nie opowiadać bzdury o tym, że jakąś tarczą się pokona Putina - powiedział w programie "Money. To się Liczy" prof. Witold Orłowski z Akademii Finansów i Biznesu Vistula.

- Pamiętajmy, że od 2014 roku polskie produkty były z rynku rosyjskiego sekowane. Tak naprawdę mamy handel z Rosją, ale na dużo niższym poziomie, niż te 8 lat temu. Firmy wycofały się z rynku, albo zmieniły kanały dotarcia do niego na pośrednie, przez inne kraje. W tym drugim kanale produkty nadal są dostarczane, a w kanale bezpośrednim wielu firm po prostu nie było. Nie oszukujmy się, jest grupa firm, która na tym konflikcie ucierpi, choćby branża meblarska, spożywcza, czy branża produkcji nawozów - powiedział w programie "Newsroom" WP prof. Konrad Raczkowski, dyrektor Centrum Gospodarki Światowej UKSW.

- Zarówno NBP jak i część instytucji prognozuje, że w trzecim kwartale inflacja będzie najwyższa. Według szacunków Narodowego Banku Polskiego to będzie 12 proc. Czyli statystycznie dla przeciętnego Kowalskiego będzie to ok. 30 proc. To nie jest zaskoczenie. Mamy inflację statystyczną, producencką i postrzeganą. Nikt z nas nie kupuje w każdym miesiącu nowego telewizora, komputera, czy innych dóbr, które wliczane są do koszyka inflacji - powiedział w programie "Newsroom" WP prof. Konrad Raczkowski, dyrektor Centrum Gospodarki Światowej UKSW.

Sieci handlowe, które po inwazji na Ukrainę nie zdecydowały się na opuszczenie rosyjskiego rynku, są coraz częściej i ostrzej krytykowane. Na elewacji jednego z marketów Auchan w Gliwicach nieznani sprawcy napisali "Ruskie ruble ważniejsze niż wojna". Z kolei na drzwiach sklepu Decathlon we Wrocławiu ktoś napisał literę "Z" - znak uznawany za symbol rosyjskiej agresji.

W dobie nakładania na Rosję kolejnych sankcji gospodarczych coraz częściej mówi się o zamknięciu granicy Polsko-Białoruskiej dla ruchu ciężarówek. - Są dwa problemy, bo to nie są produkty, które trafiają na rynek rosyjski, czy białoruski. Firmy, które działają w branży logistycznej, a pamiętajmy, że Polska jest potentatem w tej branży, mają w Polsce swoje centra przeładunkowe, ale nie dla handlu z Rosją, a z Chinami - powiedział w programie "Newsroom" WP Piotr Arak, dyrektor Polskiego Instytutu Ekonomicznego.

- Od 26 lutego widzieliśmy dosyć duże zmiany, fluktuację na złotym, zmiany na rynku paliw wynikające również z tego, że paliwa z Rosji mogłyby być objęte sankcjami. To wszystko powoduje, że w kolejnych miesiącach będziemy widzieć wyższą inflację. W kwietniu ona przebije 10 proc. Średnioroczna też będzie blisko tego wyniku - powiedział w programie "Newsroom" WP Piotr Arak, dyrektor Polskiego Instytutu Ekonomicznego.

- Widziałem tę dyskusję między ekonomistami, debata co roku odżywa dzięki jednemu z dzienników, wydaje mi się, że zawsze warto dyskutować na ten temat. Trzeba jednak pamiętać, że euro to nie jest broń nuklearna. Euro nie sprawi, że Rosja nie najedzie Polski, od tego jest członkostwo naszego kraju w NATO. A w sytuacji wojny lepiej jest posiadać własny bank centralny i własną walutę, choćby po to, żeby ograniczyć ucieczkę kapitału, która byłaby łatwiejsza, gdybyśmy byli w strefie euro - powiedział w programie "Newsroom" WP Piotr Arak, dyrektor Polskiego Instytutu Ekonomiczego.

- Polska stała się z perspektywy wielu graczy krajem niemalże frontowym. Było likwidowanie pozycji, można powiedzieć ucieczka kapitału, mieliśmy efekt za złotym - powiedział w programie "Newsroom" wirtualnej Polski dr Ernest Pytlarczyk, główny ekonomista banku Pekao. - Teraz dochodzimy do punktu, w którym racjonalność zaczyna się pojawiać. To nie jest tak, ze NBP jest bezbronny, a polska waluta jest skazana na wyprzedaż. Były interwencje walutowe, one miały umiarkowany sukces, ale była też podwyżka stóp procentowych - dodał.

Wzrost cen żywności w Polsce sięgnie w tym roku 9,2 proc. - prognozuje bank Credit Agricole. Dla porównania: w zeszłym roku jedzenie podrożało o 3,2 proc. Powodem spodziewanych w tym roku dużych podwyżek są skutki wojny w Ukrainie, która jest ważnym eksporterem zbóż i roślin oleistych.

- Pamiętam, jak ceny różnych produktów rolnych zachowywały się w latach 2007–2009. Ceny produktów rolnych drożały tak jak teraz, 100 – 200 proc. w ciągu kilku miesięcy. Zachowywały się tak m.in. dlatego, że rynki finansowe operują na rynkach rolnych - powiedział w programie "Newsroom" WP Piotr Kuczyński, analityk Xelion. - Te rynki finansowe powodują nadmierny wzrost cen, ale nie ulega wątpliwości, że mają pretekst do tego. Wstrzymany eksport z Ukrainy, pszenica z Rosji zapewne nie będzie kupowana. Do tego wzrost cen gazu, a gaz jest przecież wykorzystywany w produkcji nawozów. Wzrost cen nawozów oznacza kolejny wzrost cen żywności - dodał.

- Nasz wiceprezes, Oleg Dubisz, walczy w obronie terytorialnej Kijowa. Pomoc staramy się kierować bezpośrednio tam - powiedział w programie "Newsroom" WP prezes Polsko-Ukraińskiej Izby Gospodarczej. - Wstąpił do oddziałów obrony terytorialnej. Walczy, mimo że nie musi, bo ma ponad 60 lat. Mamy cały czas kontakt, rozmawialiśmy wczoraj wieczorem. Najważniejsza pomoc, jakiej dzisiaj potrzebuje, to kamizelki kuloodporne, hełmy i apteczki. Oraz pomoc finansowa, bo wiele rzeczy, które potrzebne są na miejscu, wciąż jeszcze można kupić - dodał.

Po tym, jak Rosja rozpętała wojnę w Ukrainie, Zachód szybko zaczął odcinać się od tego kraju. UE, USA i inne kraje wprowadziły sankcje, a wiele firm poinformowało o wstrzymaniu biznesu w Rosji. Wśród nich długo nie było słynnych amerykańskich gigantów, jednak pod wpływem międzynarodowej presji zmienili oni zdanie. Coca-Cola, Pepsi i Starbucks na razie wstrzymują sprzedaż swoich produktów w Rosji.